Portugal – Goberno avanza coa reforma laboral para aumentar os salarios, a produtividade e a conciliación familiar

Proposta aprobada en Consello de Ministros combina maior flexibilidade e reforzo de dereitos para pagar salarios máis altos

O Goberno aprobou este xoves, en Consello de Ministros, a proposta de lei de revisión da lexislación laboral, no marco da reforma “Traballo XXI”, unha reforma que pretende facer que as empresas sexan máis competitivas, promover mellores salarios e responder aos desafíos do mercado laboral e da economía dixital.

A proposta, que pasa agora á súa tramitación parlamentaria, chega despois de nove meses de negociacións na Concertación Social, con 58 reunións e máis de 200 horas de traballo. A proposta baséase no texto do anteproxecto, pero beneficiouse de ducias de achegas dos interlocutores sociais, da comunidade académica e da sociedade civil.

A reforma é presentada polo Executivo como un instrumento para modernizar o mercado laboral, aumentar a produtividade e facilitar a conciliación entre a vida profesional e familiar, sen reducir os dereitos laborais.

Máis flexibilidade para empresas e traballadores

Entre as principais modificacións atópase a introdución da bolsa de horas mediante acordo entre a persoa traballadora e o empregador, permitindo adaptar a xornada laboral ás necesidades das empresas e das persoas traballadoras.

O novo réxime establece un límite de dúas horas diarias e 150 horas anuais, esixe o acordo expreso da persoa traballadora e determina que as horas acumuladas deberán gozarse nun prazo máximo de seis meses ou aboarse ao final dese período cun incremento do 25 %.

A proposta introduce tamén unha maior flexibilidade nos contratos de traballo de duración determinada, volvendo permitir a contratación temporal de persoas novas e desempregadas de longa duración. O prazo mínimo destes contratos aumenta a un ano e a duración máxima pasa a ser de tres anos no caso dos contratos de duración determinada, ou de cinco anos no caso dos contratos de duración indeterminada.

O proxecto de lei contempla ademais modificacións no teletraballo, no traballo en plataformas dixitais e no réxime das horas extraordinarias, así como a simplificación de mecanismos como os expedientes de regulación temporal de emprego e a transmisión de empresas.

No marco da adaptación á economía dixital, a reforma inclúe normas relativas ao uso de algoritmos e da intelixencia artificial nas decisións empresariais, garantindo o control humano en cuestións como a contratación e a avaliación das persoas traballadoras.

Reforzo da conciliación entre traballo e familia

A proposta reforza igualmente as medidas de protección social e familiar.

Unha das novidades é a creación da xornada continua para pais, nais e avós de nenos e nenas de ata 12 anos, ou con discapacidade, enfermidade crónica ou enfermidade oncolóxica, permitindo reducir a pausa para xantar e finalizar antes a xornada laboral, previo acordo co empregador.

A licenza parental inicial pode alcanzar os seis meses remunerados ao 100 %, cando exista repartición entre os proxenitores na fase final da licenza. A proposta contempla tamén o aumento da licenza exclusiva do pai.

En caso de interrupción do embarazo, a nai terá dereito a unha licenza de entre 14 e 30 días, remunerada ao 100 % pola Seguridade Social, mentres que o pai terá dereito a tres días de ausencia xustificada.

A reforma mantén tamén o réxime de lactación máis favorable de Europa, preservando o dereito a dúas horas diarias de ausencia do traballo, remuneradas polo empregador, ata que o menor cumpra dous anos.

Medidas para a mocidade e valorización do traballo

A proposta elimina o período de proba específico para as persoas novas e inclúe medidas destinadas a facilitar a súa entrada no mercado laboral, como contratos de duración determinada máis longos e un réxime de traballo durante as vacacións escolares.

A proposta reforza ademais a protección dos estudantes traballadores, das persoas desempregadas de longa duración, das persoas traballadoras con discapacidade e das persoas traballadoras xubiladas.

Entre outras medidas, a proposta contempla:

  • aumento da indemnización substitutiva da readmisión da persoa traballadora despedida ilegalmente;
  • aumento da compensación por despedimento colectivo;
  • posibilidade de recibir as pagas extraordinarias rateadas en doce mensualidades;
  • aumento do período de vacacións;
  • fin da obriga de devolver a indemnización por despedimento e outros créditos como condición para impugnar o despedimento;
  • posibilidade de compatibilizar a xubilación anticipada con ingresos procedentes do traballo;
  • recuperación da posibilidade de renunciar a créditos mediante acordo, con maiores garantías para as persoas traballadoras.

Impulso da negociación colectiva

A proposta inclúe tamén medidas para impulsar a negociación colectiva, con máis materias abertas á negociación entre os interlocutores sociais e novos mecanismos para acelerar a renovación dos convenios colectivos.

No ámbito do dereito de folga, o proxecto de lei prevé ampliar os sectores considerados esenciais para efectos de establecer servizos mínimos e garante que nas folgas dos sectores esenciais sempre haxa servizos mínimos.

Segundo o Goberno, a reforma pretende responder a problemas estruturais da economía portuguesa, como os baixos salarios, a reducida produtividade, a elevada segmentación do mercado laboral e a dificultade para reter no país a persoas novas cualificadas.

Fontes:

https://portugal.gov.pt/gc25/comunicacao/noticias/governo-avanca-com-reforma-laboral-para-aumentar-salarios-produtividade-e-conciliacao-familiar